Author: Buy Khmer Book

ថ្នោះសិទ្ធិ

?ថ្នាក់ពាក្យជា ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ
មានន័យថា ការប្រាសចាកសិទ្ធិ-ការបាត់បង់សិទ្ធិ ដោយហេតុទណ្ឌកម្ម ឬដោយហេតុមិនបានបំពេញលក្ខខណ្ឌដែលច្បាប់ ឬកិច្ចសន្យាតម្រូវឱ្យបំពេញក្នុងរយៈពេលមានកំណត់។

ថ្នោល

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រដាប់​ធ្វើ​ដោយ​ឈើ​ឬ​ឫស្សី សម្រាប់​ប្រើ​ដោល ។ ជើង​ធំ​ខាង​មុខ​ពីរ​របស់​បង្កង​ដែល​មាន​តង្កៀប​ក៏​ហៅ ថ្នោល ដែរ ។

ថ្នេរ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា លំអាន​ដែល​ដេរ ។ អ្វី​ៗ​ដែល​មាន​សណ្ឋាន​ដូច​គេ​ដេរ ក៏​ហៅ​ថា ថ្នេរ ដែរ ។

ថ្នូរ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា របស់​ដែល​ប្ដូរ តម្លៃ​ដែល​ដូរ ។
ឧទាហរណ៍៖ អ្នក​យក​ប្រាក់​ហាសិប​រៀល​ទៅ​ ជា​ថ្នូរ​នឹង​គោ​អ្នក ១ នឹម​ដែល​ខ្ញុំ​យក​មក; អ្នក​ដូរ​គោ​ហ្នឹង​មក​ឲ្យ​ខ្ញុំ​ចុះ ខ្ញុំ​ឲ្យ​ពីរ​ថ្នូរ ។

ថ្នឹង

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះ​វល្លិ​មួយ​ប្រភេទ ស្លឹក ផ្កា ផ្លែ​មាន​រស​ជូរ​សម្រាប់​ប្រើ​ជា​ម្ជូរ​ស្ល ។
កោតព្រុំ ជាវល្លិវារឡើងដើមឈើ ច្រើនដុះក្នុងព្រៃស្រោង និងព្រៃល្បោះ នៃប្រទេសកម្ពុជា និងវៀតណាមខាងត្បូង។ យើងនិយបេះស្លឹកថ្នឹងស្លម្ជូរគ្រឿង និងបេះផ្លែបុកជាមួយត្រីឆ្អើរ។ វល្លិថ្នឹងប្រើជាចំណងចងអ្វីៗក៏បាន។

ថ្នឹក

?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែល​អាច​អូស​ដឹក​នាំ​អ្វី​ៗ បាន​ដោយ​ស្រួល; ប្រសប់ ស្ទាត់​ដោយ​ធ្លាប់ ។
ឧទាហរណ៍៖ គោ​ថ្នឹក មនុស្ស​ថ្នឹក ធ្វើ​ការ​ថ្នឹក ប្រើ​ថ្នឹក ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែល​អាច​អូស​ដឹក​នាំ​អ្វី​ៗ បាន​ដោយ​ស្រួល; ប្រសប់ ស្ទាត់​ដោយ​ធ្លាប់ ។
ឧទាហរណ៍៖ គោ​ថ្នឹក មនុស្ស​ថ្នឹក ធ្វើ​ការ​ថ្នឹក ប្រើ​ថ្នឹក ។

ថ្និត

?ថ្នាក់ពាក្យជា បរិវារសព្ទ
មានន័យថា ពាក្យ​សម្រាប់​និយាយ​ផ្សំ​នឹង​ពាក្យ ថ្នម ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្និតថ្នម ឬ ថ្នមថ្និត គឺ​ថ្នម​អស់​ពី​ចិត្ត ថ្នម​មិន​ឲ្យ​លំបាក​ចិត្ត ។

នាំរក្សារោគ

?ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា ព្រះឱសថ ។

ថ្នាំជក់

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដើមថ្នាំជាតិណជាតិ ដែលកើតនៅប្រទេសអាមេរិកក្តៅ ដាំនៅគ្រប់ប្រទេសក្តៅសកលលោក ដើម្បីយកស្លឹកហាន់ ធ្វើថ្នាំជក់។ ស្លឹកថ្នាំមានជ័រពុលមួយប្រភេទ ឈ្មោះនីកូទិន ដែលអាចធ្វើឱ្យវិលមុខ។ ក្នុងក្បួនឱសថខ្មែរ ថ្នាំជក់ដែលទំពារ ហើយអាចព្យាបាលស្នាមមុខកំាំបិត ពូថៅ ឬស្នាម សត្វសាហាវចិក។ គ្រូបុរាណយកថ្នាំជក់ ផ្សំធ្វើឱសថក្អួតពេលពុលអាហារ ឬរម្ងាប់ជំងឺមួយ។

ថ្នាំងថ្នាក់

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សេចក្ដី​អន់អាក់​ចិត្ត ត្រណាក់​ចិត្ត (ម. ព. ថ្នាក់ថ្នាំង) ។

នាំង, រំឆ្នាំង

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះព្រឹក្សមួយប្រភេទ កម្ពស់ ១៥-២០ ម ដុះក្នុងព្រៃក្រាស់នៃ ឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិន និជ្វា។ ឈើរឹងពណ៌លឿងភ្លាវ គេប្រើសម្រាប់ធ្វើជាបង្គោល ដងកាំបិត ពូថៅ ។ល។ និងធ្វើជាគ្រឿងសង់ផ្ទះ។

ថ្នាំង

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សន្លាក់ ។

នាំកព័កឃាត

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ថ្នាំសម្លាប់ផ្សិត គឺកុំឱ្យដុះផ្សិត ។

ថ្នាំ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា វត្ថុ​សម្រាប់​រម្ងាប់​រោគ​ផ្សេង​ៗ ។
ឧទាហរណ៍៖ ផឹក​ថ្នាំ ពេទ្យ​ឲ្យ​ថ្នាំ ។

                 ឈ្មោះ​ដំណាំ​មាន​ស្លឹក​យក​មក​ហាន់​ហាល សម្រាប់​ជក់​ ឬ​ចុក ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្នាំ​មួយ​បាញ់ ។

​​​                 វត្ថុ​មាន​ពណ៌​ផ្សេង​ៗ សម្រាប់​លាប​តាក់តែង​អ្វី​ៗ​ទាំងពួង ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្នាំ​ខៀវ ថ្នាំ​លឿង ។

ថ្នាស

?ថ្នាក់ពាក្យជា និបាតសព្ទ
មានន័យថា ត្រាតែ ទាល់តែ លុះ​ត្រាតែ ។
ឧទាហរណ៍៖ ជូជក​គាត់​ខំ​ប្រឹង​ឡើង​កខ្វេស​កខ្វាស​ថ្នាស​តែ​បាន​ដល់​ទៅ​ប្រគាប​ឈើ (ម. កណ្ឌមហា-រាជបព្វៈ) ។

                 ពុំងាយ​នឹង កម្រ​នឹង ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្នាស​អ្វី​នឹង​បាន ថ្នាស​អ្វី​នឹង​ដល់ (សាស្ត្រា​ល្បែង​ពាក្យ​កាព្យ​បុរាណ​មាន​ច្រើន​អន្លើ) ។

ថ្នាល

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទី​ដី​សម្រាប់​សាប​ពូជ​ស្រូវ ឬ​ព្រោះ​ពូជ​ថ្នាំ​ជាដើម ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្នាល​សំណាប កូន​ថ្នាំ ១ ថ្នាល ។

ថ្នាង

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា បណ្ណង្គជាតិមួយប្រភេទកម្ពស់ ០,៨-១,៥ ម ដុះក្រោមឈើធំៗ ក្នុងព្រៃត្រជាក់ លើភ្នំដេលមានឧព្វេធចាប់ពី ៤០០-៥០០ ម ទៅនៃទ្វីបអាស៊ី អូសេអានី និងអូស្ត្រាលីផ្នែកក្តៅ។ ស្លឹកខ្ចីៗគេបរិភោគជាបន្លែ។ គេនិយមប្រើមើ​មសម្រាប់ធ្វើអំពុកដាំ បិនសិផា។

​

ថ្នាក់បណ្ឌិត

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឋានន្តរជាបណ្ឌិត គឺថ្នាក់ខ្ពស់ពីបរិញ្ញាបត្រ។

ថ្នាក់ថ្នាំង

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សេចក្ដី​អាក់​អន់​ចិត្ត​ដោយ​គ្រា ​ដោយ​កាល​ ហាក់​ដូច​ជា​មាន​ថ្នាក់​មាន​ថ្នាំង ។
ឧទាហរណ៍៖ ការ​នៅ​រួម​ជាមួយ​គ្នា​រមែង​នាំ​ឲ្យ​មាន​ថ្នាំងថ្នាក់​បន្តិច​បន្តួច​ជា​ធម្មតា ។

ថ្នាក់ថ្នល់

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា សេចក្ដី​អាក់អន់​កល់កើល​ចិត្ត ហាក់​ដូច​ជា​មាន​ថ្នាក់​មាន​ថ្នល់ ។
គ្រោះ​ថ្នាក់ ។

ថ្នាក់ថ្នម

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា បីបាច់​រក្សា​មិន​ឲ្យ​មាន​ហ្មង បីបាច់​រក្សា​ដោយ​ប្រយ័ត្ន ថ្នម​មិន​ឲ្យ​អាក់​ចិត្ត ។
ឧទាហរណ៍៖ ពុំ​គួរ​ថ្នាក់ថ្នម​កូន​ឲ្យ​ហួស​ហេតុ​ពេក​ទេ គួរ​តែ​បង្ហាត់​ ទម្លាប់​វា​ឲ្យ​ចេះ​ស៊ូ​ទ្រាំ​នឹង​ការ​នឿយ​ហត់​តាំង​ពី​ក្មេង​ទៅ ។

ថ្នាក់

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ជាន់, សង្កាត់; ល្បាក់ សម្រាប់ដាក់អ្វីៗ ។
ឧទាហរណ៍៖ រានម៉ា៥ថ្នាក់, តម្រៀបតាមថ្នាក់, ថ្នាក់ទី១, ប្រឡងឡើងថ្នាក់ ។

ថ្នល់មានអាទិភាព

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ថ្នល់កំពុងជួសជុល​ ហើយបើកបរបានតែរថយន្តទាហាន​ និងអ្នករាជការ ដែលទៅបំពេញមុខក្រសួង ។

ថ្នល់ទទឹង

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទី​ប្រជុំ​ថ្នល់​វែង​ៗ ខ្វែង​ជា​បួន; ហៅ​បាន​ចំពោះ​តែ​ថ្នល់​ក្រៅ​ពី​ក្រុង ។ ហៅ​ថា ថ្នល់​បែក​បួន ឬ ថ្នល់​ត្រឡែងកែង ឬ​ក៏ ថ្នល់​ត្រឡែង​កែង​បួន ដូច​ជា​ហៅ​ផ្លូវ​ខ្វែង​ក្នុង​ក្រុង​ដែរ​ក៏​បាន ។

ថ្នល់ជាតិ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ថ្នល់ដែលកាត់ឆ្លងប្រទេស ដូចយ៉ាងថ្នល់ពីភ្នំពេញ ទៅសៀមរាបជាដើម ។

ថ្នល់

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ផ្លូវ​ខ្ពស់​ដោយ​ដី​លើក ។
ឧទាហរណ៍៖ បរ​រថយន្ត​តាម​ថ្នល់ ពួត​ដៃ​គ្នា​ជួយ​លើក​ថ្នល់​ពី​ភូមិ​មួយ​ទៅ​ភូមិ​មួយ កុំ​លែង​គោ​ក្របី​ឲ្យ​ដើរ​កាត់​ថ្នល់ ។

ថ្នរ

?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែល​មាន​វ័យ​ស្រករ​គ្នា ដែល​មាន​ភាព​ស្មើ​គ្នា​ទាំង​ជិត​ដិត​ស្និទ្ធ​ស្នាល​ផង​ទៀត ប្រើ​បាន​ចំពោះ​តែ​ផ្សំ​ជាមួយ​នឹង​ពាក្យ គ្នា ថា គ្នា​ថ្នរ គឺ​ជា​គ្នា​ស្មើ ជា​គូកន ។
ឧទាហរណ៍៖ ពុំ​ត្រូវ​យក​អ្នក​ធំ​ជា​គ្នា​ថ្នរ​ឡើយ ។

ថ្នម

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ធ្វើ​មិន​ឲ្យ​មាន​ហ្មង ថែ​ទាំ​មិន​ឲ្យ​នឿយ​ហត់​ពេក; ប្រើប្រាស់​ដោយ​ប្រយ័ត្ន​ខ្លាច​ក្រែង​ឆាប់​ចាស់ ឆាប់​ខូច… ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្នម​ខ្លួន ថ្នម​កូន ថ្នម​គោ​ក្របី ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដើរ​ថ្នម​ៗ គឺ​ដើរ​សន្សឹម​ៗ សម្រាល​ជើង ។ កាន់​ថ្នម​ដៃ គឺ​កាន់​សម្រាល​ដៃ​មិន​បាប់​ច្របាច់ ឬ​សង្កត់​ខ្លាំង ។

ថ្នង

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ប្រដាប់​នេសាទ​មួយ​ប្រភេទ ច្រើន​តែ​ធ្វើ​ដោយ​ខ្សែ​អំបោះ​ចង​ជា​ក្រឡា មាន​ដង​មាន​ចំពាស់​សម្រាប់​ដង​ត្រី ។

ថ្នក់ទឹក

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ស្មៅមួយប្រភេទរាងដូចដើមស្រូវ ស្លឹកវែងៗ ដុះលើដីសើមៗ និងភក់ល្បាប់នៃអាស៊ី និងអូស្រា្តលីផ្នែកក្តៅ។ គេច្រើនប្រើស្លឹកធ្វើជាថ្នាំ បំពោករម្ងាប់រោគស្បែក។

ថ្នក់

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ចុង​កំនួច​សំពត់​ត្រង់​ទី​ប្រជុំ​ដែល​ស្លៀក​ខាង​មុខ ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្នក់​សំពត់។

                 ចុង​ក្រមា​ ឬ​សំពត់​ដែល​ចង​កួច​ឲ្យ​មាន​សណ្ឋាន​ផត​យុល​សម្រាប់​ដក់​អ្វី​ៗ ។
ឧទាហរណ៍៖ ដាក់​ផ្លែ​កន្ទួត​ក្នុង​ថ្នក់ គ្រាប់​ពោត​មួយ​ថ្នក់ ។

                 កន្លែង​ដែល​ផត ខូង ផត​យុល ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្នក់​ថ្នង ថ្នក់​ឈ្នក់ ថ្នក់​ផ្លូវ ថ្នក់​ខ្សែ​ខ្លែង ។

ថ្ដោកជើងចែវ

មានន័យថា ( ម. ព. ត្រដោកជើងចែវ ) ។
?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( ម. ព. ត្រដោកជើងចែវ ) ។

ថ្ដោកក្ដារ

មានន័យថា ( ម. ព. ត្រដោកក្ដារ ) ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( ម. ព. ត្រដោកក្ដារ ) ។

ថ្ដោក

មានន័យថា (ម. ព. ត្រដោក) ។

ថ្ដែ – ថ្ដែថ្ដក

?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែល​តូច​ចង្អៀត ណែន​ណាន់​តាន់​តាប់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ផ្ទះ​ចង្អៀត​ថ្ដែ ។ មនុស្ស​ច្រើន​ថ្ដែថ្ដក ។

ថ្ងៃផលិតកម្មពាណិជ្ជកម្ម

?ថ្នាក់ពាក្យជា ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ
មានន័យថា ថ្ងៃដែលអ្នកចុះកិច្ចសន្យាលក់ជាលើកដំបូង ឬត្រៀមចាត់ចែងប្រើប្រាស់ប្រេងផលិតចេញមានបរិមាណពាណិជ្ជកម្មពីតំបន់ផលិតកម្ម។

ថ្ងៃធ្វើការ

?ថ្នាក់ពាក្យជា ពន្ធដារ, ទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ, ចំណូលមិនមែនសារពើពន្ធ
មានន័យថា វាក្យសព្ទនេះមាននិយមន័យច្រើន ដូចខាងក្រោម៖ ១. ថ្ងៃប្រតិទិន ដែលជាថ្ងៃធ្វើការជាផ្លូវការរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ ២. ថ្ងៃធ្វើការជាផ្លូវការ កំណត់ដោយរាជរដ្ឋាភិបាល។

ថ្ងៃ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា វេលា​មាន​ពន្លឺ​ព្រះ​អាទិត្យ​ប្រាដក ។ តាម​ហោរា​សាស្ត្រ កំណត់​វេលា ២៤ នាឡិកា គឺ ២៤ ម៉ោង រាប់​ពី​ក្រោយ​វេលា​អធ្រាត្រ​មក​ដល់​ពាក់​កណ្ដាល​អធ្រាត្រ​វិញ (ជា ២៤ ម៉ោង) ហៅ​ថា មួយ​ថ្ងៃ; ហៅ​តាម​ពាក្យ​ធម្មតា​ថា យប់​មួយ ថ្ងៃ​មួយ ឬ មួយ​ថ្ងៃ​មួយ​យប់ ។ ដួង​អាទិត្យ​ឬ​សូរ្យ​មណ្ឌល​ក៏​ហៅ ថ្ងៃ ដែរ ។
ឧទាហរណ៍៖​ ​ថ្ងៃ​អាទិត្យ ថ្ងៃ​នេះ ថ្ងៃ​ស្អែក ថ្ងៃ​ខាន​ស្អែក ថ្ងៃ​ត្រង់ ។ល។

?ថ្នាក់ពាក្យជា ចំណូលមិនមែនសារពើពន្ធ, គយ, លទ្ធកម្មសាធារណៈ
មានន័យថា វាក្យសព្ទនេះមាននិយមន័យច្រើន ដូចខាងក្រោម៖ ១. បណ្តាថ្ងៃនៃប្រតិទិន រាប់ទាំងថ្ងៃចុងសប្តាហ៍ និងថ្ងៃឈប់សម្រាក។ ២. ថ្ងៃនៃប្រតិទិន រាប់បញ្ចូលទាំងដំណាច់សប្តាហ៍ និងថ្ងៃបុណ្យ។ ៣. ថ្ងៃប្រតិទិន។

ថ្ងេះ

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា សូរ​សំឡេង​ឆ្កែ​ព្រុស ឬ​កោះង៉េះ ៗ តិច ៗ ឲ្យ​ដំណឹង​ដល់​ម្ចាស់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ឆ្កែ​ថ្ងេះ​អណ្ដើក ។

ថ្ងួច

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ស្រែក​ហៅ​គ្នា, ស្រែក​រក​គ្នា (ក្របី) ។
ឧទាហរណ៍៖ ក្របី​ថ្ងួច ។

ថ្ងូវ

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែល​បះ​អើត​ឡើង​តែ​ទ្រេត​បន្តិច មើល​ទៅ​ឃើញ​ច្រងូវ ។

ថ្ងូរ

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា បញ្ចេញសំឡេងដោយមានទុក្ខវេទនាអំពីរោគបៀតបៀនជាដើម ។
ឧទាហរណ៍៖ ឮតែសូរថ្ងូរទាល់ព្រឹក; ដេកថ្ងូរ; ទោះបីឈឺធ្ងន់យ៉ាងហ្នឹងក៏ដោយ, ពុំដែលថ្ងូរម្ដងទេ ។

                  ធ្វើការឥតថ្ងូរ ធ្វើការម៉ឺងម៉ាត់ ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា ទ្រង់អដ្តសរៈ ។

ថ្ងុយ

?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា (ម. ព. ថ្ងុញ) ។
?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា (ម. ព. ថ្ងុញ) ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ត្រឹម ។
ឧទាហរណ៍៖ កំបុត​ថ្ងុញ គឺ​កំបុត​ត្រឹម (ប្រើ​ជា ថ្ងុយ ក៏​បាន) ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ត្រឹម ។
ឧទាហរណ៍៖ កំបុត​ថ្ងុញ គឺ​កំបុត​ត្រឹម (ប្រើ​ជា ថ្ងុយ ក៏​បាន) ។

ថ្ងុង

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែល​ធ្វើ​មុខ​ត្អួរ​ដើរ​ប៉ើយ​ទៅ ។
ឧទាហរណ៍៖  មិន​ទាន់​ដល់​ពេល​នៅ​ឡើយ​សោះ ស្រាប់​តែ​គាត់​ចេញ​ដើរ​ថ្ងុង​ទៅ ។

ថ្ងិចថ្ងរ

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា មាយាង៉ិកង៉ក់នាំ-ង; ដែលមានកិរិយាមាយាក្និចក្នក់ច្រើន (ច្រើនប្រើតែខាងមនុស្សស្រី) ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា មាយាង៉ិកង៉ក់នាំ-ង; ដែលមានកិរិយាមាយាក្និចក្នក់ច្រើន (ច្រើនប្រើតែខាងមនុស្សស្រី) ។

ថ្ងាស

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ភាគមុខមនុស្ស ត្រង់ខាងក្រោមជើងសក់ និងខាងលើចិញ្ចើម ។អវយវៈដែលនៅខាងលើខ្មាសបុរសស្ត្រី ក៏ហៅ ថ្ងាស ដែរ ។
?ថ្នាក់ពាក្យជា បុរណសំខ្យា
មានន័យថា ភាគមុខមនុស្ស ត្រង់ខាងក្រោមជើងសក់ និងខាងលើចិញ្ចើម ។អវយវៈដែលនៅខាងលើខ្មាសបុរសស្ត្រី ក៏ហៅ ថ្ងាស ដែរ ។
?ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា ទ្រះនលាត ។

ថ្ងាន់

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះ​ឈើ​មួយ​ប្រភេទ សន្តាន​ទន្លា តែ​ដុះ​នៅ​ដី​គោក ដំបូក ទួល ត្រួយ​និង​ផ្កា​ជ្រក់​ធ្វើ​ជា​អាហារ​បាន ។

ថ្ងប

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ស្រាក ស្រន់ គ្រាន់​ទប់ទល់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ជំងឺ​បាន​ថ្ងប​បន្តិច ។

ថ្ងប

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ស្រាក ស្រន់ គ្រាន់​ទប់ទល់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ជំងឺ​បាន​ថ្ងប​បន្តិច ។

ថ្ង

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះ​ឫស្សី​ព្រៃ​មួយ​ប្រភេទ មាន​ថ្នាំង​លាស​សាច់​ស្ដើង ។
ឧទាហរណ៍៖ ឫស្សី​ថ្ង ។

ថ្គោល

?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ដែល​លេច​ធ្លោ​ឡើង ដែល​ទ្រុល​ឬ​ហុយ​ទ្រលោម​ឡើង ។
ឧទាហរណ៍៖ ក្រពើ​ងើប​ក្បាល​ថ្គោល; ផ្សែង​ថ្គោល ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាវិសេសន៍
មានន័យថា ដែល​លេច​ធ្លោ​ឡើង ដែល​ទ្រុល​ឬ​ហុយ​ទ្រលោម​ឡើង ។
ឧទាហរណ៍៖ ក្រពើ​ងើប​ក្បាល​ថ្គោល; ផ្សែង​ថ្គោល ។

ថ្គាម

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ធ្មេញ​ធំ​ៗ ដែល​ដុះ​នៅ​ខាង​ចុង​ឆ្អឹង​ចង្កា​ទាំង​ពីរ​ខាង មាន​ទាំង​ខាង​លើ​ខាង​ក្រោម ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្គាម​មនុស្ស ថ្គាម​ដំរី ថ្គាម​ខ្លា ។

ថ្កំ

?ថ្នាក់ពាក្យជា បរិវារសព្ទ
មានន័យថា ពាក្យ​សម្រាប់​និយាយ​ផ្សំ​នឹង​ពាក្យ​ថ្កើង។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្កំថ្កើង ឬ ថ្កុំថ្កើង ។ ថ្កុំ

ថ្កោល

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា រំពៃ​រង់ចាំ​មើល អំពី​ទី​ខ្ពស់​ទៅ​ទី​ទាប ។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្កោល​មើល ។

                 ថ្កោល​ទោស រំពៃ​គយគន់​មើល​ទោស​ខុស​របស់​អ្នក​ដទៃ ។
ឧទាហរណ៍៖ កុំ​ថ្កោល​ទោស​គេ; មនុស្ស​ហ្នឹង​មាន​រឿង រាជការ​មាន​បង្គាប់​ឲ្យ​ថ្កោល​មើល​តែ​រាល់​ថ្ងៃ ។

ថ្កៀប

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ចាប់​ដោយ​តង្កៀប ​ឬ​ចាប់​កៀប​ដោយ​ម្រាម​ជើង​ ឬ​ម្រាម​ដៃ ។

ថ្កើង

?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា ឧត្ដុង្គ ឧត្ដម ខ្ពង់ខ្ពស់ មាន​យស​បរិពារ មាន​គេ​ចុះ​ចូល​រាប់​អាន​ច្រើន ។
ឧទាហរណ៍៖ ​ប្រទេស​ថ្កើង ជាតិ​ថ្កើង ។

ថ្កូវ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះ​ឈើ​មួយ​ប្រភេទ ផ្លែ​ទុំ​មាន​រស​ជូរ​បន្តិច​ៗ អាច​បរិភោគ​ជា​អាហារ​បាន ។

ថ្កុំ

?ថ្នាក់ពាក្យជា បរិវារសព្ទ
មានន័យថា ( ម. ព. ថ្កំ ) ។

ថ្កាស

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះ​ស្មៅ​មួយ​ប្រភេទ ។

ថ្កាប់

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ចាប់​ដោយ​តង្កាប់ ។

ថ្កាន

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា កាន់, ត្រង់, ឆ្ពោះ, សំដៅ, ចំពោះទៅរក (ច្រើនប្រើតែក្នុងកាព្យ) ។
?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យថ្កើង។
ឧទាហរណ៍៖ ថ្កើងថ្កាន គឺថ្កើងរុងរឿង, ថ្កើងមានកេរ្តិ៍ឈ្មោះខ្ពស់ត្រដែត ។

ថ្កាត់

?ថ្នាក់ពាក្យជា បរិវារសព្ទ
មានន័យថា ពាក្យ​សម្រាប់​និយាយ​ផ្សំ​ជាមួយ​នឹង​ពាក្យ ឈឺ ។
ឧទាហរណ៍៖ ឈឺ​ថ្កាត់ ។

                 បុរាណ​ច្រើន​ប្រើ កិ. គឺ​ចាប់​ឈឺ ដូច​មាន​ក្នុង​តម្រា​ថា ទោះ​ថ្កាត់​ថ្ងៃ​សុក្រ ជាដើម ។

ថ្កល់

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា (ម. ព. តម្កល់) ។
?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា នឹង​ណាស់ ដែល​នឹង​ដូច​គេ​តម្កល់ ។
ឧទាហរណ៍៖ នឹង​ថ្កល់ ។

ថ្ករ

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ឆ្វាត់​តង្ករ​តម្បាញ ។
?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះ​មច្ឆជាតិ​មួយ​ប្រភេទ​ពួក​ឆ្លាម ។

ថៈណាយ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ( ស. ទនាយ អ. ថ. ថៈន៉ាយ ) អ្នកទទួលរ៉ាប់រងការជាជំនួស, អ្នកធានារ៉ាប់រងជួស ។
ឧទាហរណ៍៖ ថៈណាយក្ដី គឺអ្នកដែលទទួលរ៉ាប់រងគ្រប់សព្វជាជំនួសអ្នកកើតក្ដី ។

                  ប្រើក្លាយជា កិ. ក៏មាន ។
ឧទាហរណ៍៖ ខ្ញុំថៈណាយក្ដីឲ្យគេ ។

ថៅឡិង

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ទៃ​តូច​មាន​ថ្នេរ​ខ័ណ្ឌ​ជា​ពីរ​សង្កាត់ សម្រាប់​ប្រើ​ការ​ច្រក​ប្រាក់​ក្រវាត់​ចង្កេះ ប្រើ​តាម​បែប​ចិន ក្នុង​សម័យ​ពី​ដើម គេ​ច្រើន​យក​សំពត់​សូត្រ​ដេរ ព្រោះ​​ជាប់​បាន​យូរ​ក្រ​ដាច ។
ឧទាហរណ៍៖ ចិន​ពី​ដើម​ច្រើន​តែ​ក្រវាត់​ថៅឡិង ។

ថៅកែ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (ចិ.) គហបតី មេ​ជំនួញ ម្ចាស់​ហាង ។

ថោះ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ឈ្មោះ​ឆ្នាំ​ទី ៤ ដែល​សន្មត​កំណត់​ដោយ​ឈ្មោះ​ទន្សាយ ។
ឧទាហរណ៍៖ ឆ្នាំ​ថោះ ។

ថោមវាទី

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា.; សំ. ស្ដោមវាទិន៑) ដែលរមែងពោលពាក្យសរសើរ; មនុស្សដែលច្រើនតែនិយាយសរសើរគេ; បើស្ត្រីជា ថោមវាទិនី ។
?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា (បា.; សំ. ស្ដោមវាទិន៑) ដែលរមែងពោលពាក្យសរសើរ; មនុស្សដែលច្រើនតែនិយាយសរសើរគេ; បើស្ត្រីជា ថោមវាទិនី ។

ថោមវាទិនី

មានន័យថា (ម. ព. ថោមវាទី) ។

ថោមវាទ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា.; សំ. ស្ដោមវាទ) ពាក្យសរសើរ ។
ពាក្យសរសើរតម្កើងដោយសារ បានទទួលជោគ ជ័យ ។

ថោមភាព

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា. —ភាវ) ភាពដែលគួរឲ្យសរសើរ, ការស្ងើចឬកោតសរសើរ, ពាក្យសរសើរតម្កើងដោយសារមានជោគជ័យ ។
ឧទាហរណ៍៖ បាន​ទទួល​នូវ​ថោមភាព ត្រេកអរ​ចំពោះ​ថោមភាព ។

ថោមនាការ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា. ថោមន + អាការ > ថោមនាការ; (សំ. ស្ដោមន + អាការ > ស្ដោមនាការ) អាការ, ដំណើរនៃសេចក្តីស្ងើចសរសើរ ។
ឧទាហរណ៍៖ សំដែង​ថោមនាការ ។

ថោកែ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (ចិ.) គហបតី, មេជំនួញ, ម្ចាស់ហាង ។

ថោក

?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា (បា. ថោក; សំ. ស្ដោក “តិច”) ដែលមានតម្លៃតិច ។
ឧទាហរណ៍៖ ស្រូវ​ថោក; មនុស្ស​ឫក​ថោក ។

ថោ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ភាជនៈ​តូច ​ឬ​ធំ​ធ្វើ​ដោយ​ដី មាន​សណ្ឋាន​ដូច​ខាប់ ប៉ុន្ដែ​គម្រប​មាន​អណ្ដាត ។
ឧទាហរណ៍៖ ត្រប៉ែ​មួយ​ថោ ។

ថៃឡាំង

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ( ម. ព. ថៃហ្ល័ង ) ។

ថៃហ្ល័ង

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា (មើលក្នុងពាក្យ ថយហ្ល័ង) ។

ថៃ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (ស.) (ទៃយ អ. ថ. ថៃ) ម. ព. សៀម ។

ថែវ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា រោង​ជួរ​មាន​សណ្ឋាន​វែង បរិវេណ ។ កុដិ​ថែវ កុដិ​វែង​មាន​ល្វែង​ច្រើន បាំង​ជញ្ជាំង​ខណ្ឌ​ដោយ​សង្កាត់​ៗ មាន​ទ្វារ​ខាង​ទទឹង ។

ថែមសណ្ត

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា និយាយបំផ្លើស ឬពន្លើសហួសពីហេតុពិត ។ (ម.ព. សណ្ដ បន្ថែម) ។

ថែម

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា បញ្ចូល​ឲ្យ​ច្រើន​ឡើង បង្គ្រប់​មិន​ឲ្យ​ខ្វះ បំពេញ​ចំនួន ។
ឧទាហរណ៍៖​ ថែម​បាយ ថែម​លុយ ។

                ពាក្យ​នេះ​ជួន​កាល​ប្រើ​ជា កិ. វិ. ដូច​ពាក្យ​ថា វាយ​ថែម កាប់​ថែម ជាដើម ។

ថែប

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ប៉ះ​ដែក​ល្អ​និង​ដែក​អន់​ដើម្បី​ឲ្យ​មុត ។
ឧទាហរណ៍៖ ថែប​កាំបិត ថែប​មុខ​ប៉ូវថៅ ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (យ.) ដែក​អាស្យេ ឬ​ដែក​អាសៀក ។
ឧទាហរណ៍៖ កាំបិត​នេះ​ធ្វើ​ដោយ​ដែក​ថែប ។

                  ផែងធ្វើដោយឫស្សី, បបុសឬស្លឹកត្នោត, ស្លឹកចាកជាដើម សម្រាប់ហាលថ្នាំ; អ្នកស្រុកខ្លះហៅ លៀប ។ ប្រដាប់សម្រាប់ជ្រកភ្លៀង ធ្វើរាងដូចដំបូលសម្រាប់បើកបិទបាន ក៏ហៅ ថែប ដែរ ។
ឧទាហរណ៍៖ យកថែបមកដាក់បាំង, ដកយកថែបនេះចេញ ។

ថែទាំសុខភាព

?ថ្នាក់ពាក្យជា របបសន្តិសុខសង្គម
មានន័យថា ការធានារ៉ាប់រងសុខភាពសង្គម ដែលត្រូវផ្តល់តាវកាលិក សេវាបង្ការសុខភាព តាវកាលិកព្យាបាលនិងថែទាំវេជ្ជសាស្រ្ត និងការផ្តល់ប្រាក់បំណាច់ប្រចាំថ្ងៃ សម្រាប់រយៈពេលនៃការផ្អាកការងារដោយការព្យាបាលជំងឺ ឬគ្រោះថ្នាក់ផ្សេងៗ ក្រៅពីហានិភ័យការងារ និងការសម្រាកមាតុភាព។

ថែទាំ

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ថែ​ទក់ទាំ គឺ​ថែ​ដោយ​ប្រយ័ត្ន​មុតមាំ​មិន​ប្រហែស​ធ្វេស (ថែ​ហើយ​ថែ​ទៀត ឬ​ថែ​ញឹកញយ) ។

ថែទាំ

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ថែ​ទក់ទាំ គឺ​ថែ​ដោយ​ប្រយ័ត្ន​មុតមាំ​មិន​ប្រហែស​ធ្វេស (ថែ​ហើយ​ថែ​ទៀត ឬ​ថែ​ញឹកញយ) ។

ថែ

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា គ្រប់គ្រង រក្សា បីបាច់ ។
ឧទាហរណ៍៖  ថែ​កូន ថែ​ផ្ទះ​សំបែង ។ ថែថួន (ម. ព. ថួន ប.) ។

ថេរសមាគម

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ការប្រជុំពួកព្រះថេរៈ, ក្រុមជំនុំសង្ឃ ( ប្រជុំដើម្បីវិនិច្ឆ័យអធិករណ៍ ឬដើម្បីប្រឹក្សាអំពីកិច្ចការរបស់សង្ឃ ) ។

ថេរវាទី

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា.; សំ. ស្ថវិរវាទិន៑) អ្នកដែលនិយាយតាមព្រះថេរៈ; ពួកថេរវាទ ។ពួកអ្នកកាន់ពុទ្ធសាសនាខាង ទក្ខិណនិកាយ គឺពួកដែលកាន់តាមគម្ពីរព្រះត្រៃបិដកខាងភាសាបាលី, ផ្សេងទីទៃខ្លះពីពួកខាង ឧត្តរនិកាយ ជាពួក ថេរវាទី ។ ព. ផ្ទ. អាចរិយវាទី ។
?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា (បា.; សំ. ស្ថវិរវាទិន៑) អ្នកដែលនិយាយតាមព្រះថេរៈ; ពួកថេរវាទ ។ពួកអ្នកកាន់ពុទ្ធសាសនាខាង ទក្ខិណនិកាយ គឺពួកដែលកាន់តាមគម្ពីរព្រះត្រៃបិដកខាងភាសាបាលី, ផ្សេងទីទៃខ្លះពីពួកខាង ឧត្តរនិកាយ ជាពួក ថេរវាទី ។ ព. ផ្ទ. អាចរិយវាទី ។

ថេរវាទ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា.; សំ. ស្ថវិរវាទ) ពាក្យរបស់ព្រះថេរៈឬពាក្យដែលព្រះថេរៈនិយាយ ។ ព្រះត្រៃបិដកជាពុទ្ធវចនៈ ដែលព្រះថេរៈជាអរហន្តទាំងឡាយលោកបានលើកសង្គាយនា រៀបរៀងទុកឲ្យនៅទៀងទាត់តាមភាសិតរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធមិនឲ្យឃ្លៀងឃ្លាតក៏ហៅថា ថេរវាទ ដែរ ។
ឧទាហរណ៍៖ លោកអ្នកប្រព្រឹត្តកាន់តាមថេរវាទ គឺលោកដែលប្រព្រឹត្តកាន់តាមលំអានសេចក្ដីក្នុងព្រះត្រៃបិដក ។ ព. ផ្ទ. អាចរិយវាទ ។

ថេរភូមិ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា.; សំ. ស្ថវិរភូមិ) ទី, ថ្នាក់នៃថេរៈ (ម. ព. ថេរៈ ន. ផង) ។

ថេរភាព

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា. ថេរភាវ; សំ. ស្ថវិរភាវ) ភាពនៃថេរៈ, ភាពជាថេរៈ (ម. ព. ថេរៈ ន. ផង) ។

ថេរ

?ថ្នាក់ពាក្យជា គុណនាម
មានន័យថា (បា. ថិរ; សំ. ស្ថិរ) មាំមួន, ខ្ជាប់ខ្ជួន, យឺនយូរ; សម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ឋិត ។
ឧទាហរណ៍៖ ឋិតថេរ គឺ​តាំង​នៅ​មាំ យឺនយូរ; (ម. ព. ឋិតថេរ ទៀត​ផង) ។

ថេយ្យ​ចិត្ត

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា.) (ថៃយ៉ៈ​ចិត្ត) ការ​លួច​ចិត្ត​គឺ​ការ​ក្បត់​ចិត្ត ។ គំនិត​ប៉ុនប៉ង​នឹង​ធ្វើ​បាបកម្ម​អ្វី​មួយ ការ​កាន់​យក​ទ្រព្យ​គេ​ដោយ​មាន​ការ​កួច​ចិត្ត​ទុក​ជា​មុន ចិត្ត​លួច ។
ឧទាហរណ៍៖ មនុស្ស​ទុច្ចរិត​លួច​ទ្រព្យ​សម្បត្តិ​គេ​ដោយ​ថេយ្យ​ចិត្ត ។

ថេយ្យសំវាសកៈ

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា.) (–សក) បុគ្គល​អ្នក​លួច​សំវាស (ព. វិ. ពុ.) ក្នុង​វិន័យ​ពុទ្ធ​សាសនា​ប្រាប់​ថា មាន ៣ ប្រភេទ គឺ ១- លិង្គត្ថេនកៈ លប​លួច​ក្លែង​ធ្វើ​ជា​សាមណេរ​ខ្លួន​ឯង ដោយ​ឥត​មាន​គ្រូ​បំបួស; ២- សំវាសត្ថេនកៈ បួស​ជា​សាមណេរ​ដោយ​មាន​ភិក្ខុ​ជា​គ្រូ​បំបួស ក៏​ទៅ​ជា​ក្លែង​ខ្លួន​ធ្វើ​ជា​ភិក្ខុ; ៣- ឧភយត្ថេនក លប​លួច​ធ្វើ​ជា​សាមណេរ​ផង ថែម​ទាំង​ទៅ​ក្លែង​ខ្លួន​ធ្វើ​ជា​ភិក្ខុ​ទៀត​ផង ។ ថេយ្យសំវាសកៈ ទាំង ៣ ប្រភេទ​នេះ ពុំ​មាន​សិទ្ធិ​ត្រូវ​បាន​បួស​ជា​សាមណេរ​ឡើយ ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ទ្រង់​ហាម​មិន​ឲ្យ​ភិក្ខុ​បំបួស​ដោយ​ដាច់​ខាត ប្រសិន​បើ​បួស​ ក៏​ពុំ​ឡើង​ជា​សាមណេរ​ដែរ ព្រោះ​ជា​អភព្វ​បុគ្គល​ទៅ​ហើយ ។

ថេយ្យសំវាស

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា (បា.) ការ​លួច​សំវាស គឺ​ការ​ដែល​បុគ្គល​ជា​គ្រហស្ថ​ក្លែង​ខ្លួន​ធ្វើ​ជា​សាមណេរ​ខ្លួន​ឯង​ហើយ ប្រកាស​សេចក្ដី​ឲ្យ​គេ​ដឹង​ថា​ខ្លួន​ជា​សាមណេរ; ឬ​ការ​ដែល​បុគ្គល​មាន​ភិក្ខុ​បំបួស​ខ្លួន​ឲ្យ​បាន​ជា​សាមណេរ ហើយ​សាមណេរ​នោះ​ក្លែង​ធ្វើ​ជា​ភិក្ខុ; ឬ​ក៏​ការ​ដែល​បុគ្គល​ជា​គ្រហស្ថ​ក្លែង​ខ្លួន​ធ្វើ​ជា​សាមណេរ​ខ្លួន​ឯង​ផង ថែម​ទាំង​ក្លែង​ធ្វើ​ជា​ភិក្ខុ​ផង​ទៀត (ម. ព. ថេយ្យសំវាសកៈ ទៀត​ផង) ។

ថឿក

?ថ្នាក់ពាក្យជា នាមសព្ទ
មានន័យថា ដំបង​មាន ៤ ជ្រុង បន្ទោរ​ធំ​ជាង​ទោល ។ ពាក្យ​នេះ​ខ្មែរ​យើង​យក​ពាក្យ​យួន​មក​ប្រើ; ថឿក យួន​ថា ឈើ​រង្វាស់ ម៉ែត្រ; តែ​ខ្មែរ​យើង​យក​ពាក្យ​នេះ មក​ឲ្យ​ឈ្មោះ​ដំបង​មួយ​ប្រភេទ ដែល​មាន​រាង​ដូច​ជា​ឈើ​រង្វាស់​យួន​នោះ ហៅ​ថា ថឿក ។
ឧទាហរណ៍៖ វាយ​ក្បាល ១ ថឿក ។

ថើប

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ស្រូប​ខ្យល់​ដោយ​ច្រមុះ​ដើម្បី​យក​ក្លិន ឬ​ឲ្យ​ដឹង​ក្លិន… ។
ឧទាហរណ៍៖ ម្ដាយ​ថើប​កូន​សំឡាញ់ ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា រាជសព្ទ
មានន័យថា ទ្រង់ចុម្ពិត ។

ថួន

?ថ្នាក់ពាក្យជា កិរិយាសព្ទ
មានន័យថា ល្មម គ្រប់ គ្រប់គ្រាន់ គួរ​ដល់ ។
ឧទាហរណ៍៖ ខ្ញុំឲ្យប្រាក់ ៥ រៀលប៉ុណ្ណឹង មិនធួននឹងកម្លាំងដែលគាត់ជួយធ្វើការឲ្យខ្ញុំនោះទេ ។

?ថ្នាក់ពាក្យជា បរិវារសព្ទ
មានន័យថា ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យថែ ។
ឧទាហរណ៍៖ ថែថួន គឺថែដោយយកចិត្តទុកដាក់ល្មមដល់កិច្ចការ ។